Ο επικεφαλής του Οργανισμού του ΟΗΕ για την πυρηνική ενέργεια δήλωσε την Τετάρτη ότι επιθεωρητές του θα επισκεφθούν τα ιρανικά σημεία εμπλουτισμού ουρανίου, ένα βασικό στοιχείο της προσωρινής συμφωνίας μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν για τον τερματισμό του πολέμου.
Η δήλωση του επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (IAEA), Ραφαέλ Μαριάνο Γκρόσι, ήταν η πιο ξεκάθαρη μέχρι σήμερα από τον οργανισμό του ΟΗΕ, ο οποίος θεωρείται καθοριστικός για τον προσδιορισμό της κατάστασης του ιρανικού πυρηνικού αποθέματος.
Από τότε που το Ισραήλ ξεκίνησε έναν 12ήμερο πόλεμο με το Ιράν το 2025, η Τεχεράνη δεν επιτρέπει στους επιθεωρητές του οργανισμού να επισκεφθούν τις εγκαταστάσεις εμπλουτισμού όπου πιστεύεται ότι η Ισλαμική Δημοκρατία αποθηκεύει αρκετό υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιο για την πιθανή κατασκευή έως και 10 πυρηνικών όπλων, εάν αποφάσιζε να κινηθεί προς αυτή την κατεύθυνση. Το Ιράν υποστηρίζει εδώ και καιρό ότι δεν αποσκοπεί στην απόκτηση πυρηνικού όπλου.
Οι ΗΠΑ και το Ιράν παραχώρησαν αντικρουόμενες δηλώσεις την Τρίτη σχετικά με το αν οι εποθεωρητές του οργανισμού θα μπορέσουν να επισκεφθούν τις εγκαταστάσεις.
Ο Γκρόσι λέει ότι οι επιθεωρήσεις «θα γίνουν»
«Μπορώ να κατανοήσω τις πολιτικές δηλώσεις, είναι μέρος της πραγματικότητας, αλλά το θεμελιώδες που θέλω να υπενθυμίσω είναι ότι έχει υπάρξει ένα Μνημόνιο Κατανόησης, υπογεγραμμένο και από τους δύο προέδρους», δήλωσε ο Γκρόσι σε δημοσιογράφους σε συνέντευξη Τύπου στο πυρηνικό εργοστάσιο της Φουκουσίμα.
Η συμφωνία «λέει ρητά ότι οι πυρηνικές δραστηριότητες θα επιβλέπονται από τον ΔΟΑΕ— κατά γράμμα», είπε.
Ο Γκρόσι πρόσθεσε: «Προφανώς, για να γίνει αυτό, θα πρέπει να κάνουμε επιθεωρήσεις. Είτε αυτό γίνει μεθαύριο, είτε σε μία εβδομάδα ή σε δέκα ημέρες, είναι σημαντικό, αλλά όχι καθοριστικό. Αυτό θα γίνει».
Οι επιθεωρήσεις αυτές είναι κρίσιμες για τη συμφωνία, η οποία προβλέπει ότι το απόθεμα εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν θα «αραιωθεί» από τα υψηλά επίπεδα εμπλουτισμού.
Δεν υπήρξε άμεση αντίδραση από το Ιράν. Την Τρίτη, εκπρόσωπος του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγαέι, δήλωσε σε δημοσιογράφους στην Τεχεράνη ότι οι επιθεωρητές του ΟΗΕ δεν είχαν προγραμματιστεί να εξετάσουν πυρηνικές εγκαταστάσεις που βομβαρδίστηκαν από τις ΗΠΑ πέρυσι, διαψεύδωντας τις δηλώσεις που είχε κάνει ο Βανς την προηγούμενη ημέρα.
Ο ΔΟΑΕ αποκλείεται από κατεστραμμένες εγκαταστάσεις
Στον ΔΟΑΕ έχει επιτραπεί να επισκέπτεται άλλες πυρηνικές εγκαταστάσεις στο Ιράν μετά τον 12ήμερο πόλεμο του 2025, όπως τον σταθμό του Μπουσέρ. Όμως χωρίς πρόσβαση στις εγκαταστάσεις εμπλουτισμού, ο οργανισμός δεν μπορεί να επαληθεύσει την κατάσταση του αποθέματος ουρανίου ούτε να ελέγξει τις συστοιχίες φυγοκεντρητών που χρησιμοποιούνται για τον εμπλουτισμό.
Τόσο το Ιράν όσο και ο ΔΟΑΕ δηλώνουν ότι η Τεχεράνη δεν εμπλουτίζει ουράνιο, αλλά ειδικοί σε θέματα μη διάδοσης ανησυχούν ότι το Ιράν ενδέχεται να μετακινεί το απόθεμά του σε αδήλωτες τοποθεσίες.
Οι ΗΠΑ και το Ιράν συμφώνησαν την περασμένη εβδομάδα σε μια συμφωνία που προβλέπει ότι η Τεχεράνη θα μειώσει το απόθεμα εμπλουτισμένου ουρανίου και ότι θα αρθούν οι αμερικανικές κυρώσεις, δίνοντας και στις δύο πλευρές προθεσμία 60 ημερών για ευρύτερες συμφωνίες.
Ωστόσο, η εύθραυστη εκεχειρία έχει ήδη δοκιμαστεί, καθώς το Ιράν ανακοίνωσε ότι έκλεισε ξανά το Στενό του Ορμούζ λόγω συγκρούσεων μεταξύ Ισραήλ και της φιλοϊρανικής πολιτοφυλακής Χεζμπολάχ στον Λίβανο. Η βία ξέσπασε ξανά στον Λίβανο την Τρίτη, αλλά δεν κλιμακώθηκε.
Διαβάστε ΕΔΩ περισσότερες ειδήσεις
