Σε οριακό σημείο και σε βαρύ κλίμα βρίσκονται οι διπλωματικές προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Η ιρανική αντιπροσωπεία υπέβαλε επίσημη διαμαρτυρία και προχώρησε σε προσωρινό 80λεπτο «πάγωμα» των συνομιλιών μετά το πολεμικό τελεσίγραφο που εξαπέλυσε ο Ντόναλντ Τραμπ μέσω του Truth Social.
Άρση κυρώσεων και «παράθυρο» για το ιρανικό πετρέλαιο
Παρά την ένταση, οι συνομιλίες στην Ελβετία μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ φαίνεται πως έχουν μπει βαθιά στην ουσία της οικονομικής ατζέντας. Σύμφωνα με τον εκπρόσωπο του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών, οι επαφές επικεντρώνονται σε τρεις βασικούς πυλώνες:
- Τον τερματισμό του πολέμου.
- Την άρση των αμερικανικών κυρώσεων.
- Την αποδέσμευση των παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων.
Μάλιστα, μέλος της ιρανικής διαπραγματευτικής ομάδας αποκάλυψε ότι έχει ήδη οριστικοποιηθεί ένα προσχέδιο απόφασης που αφορά την εξαίρεση του ιρανικού πετρελαίου από τις αμερικανικές κυρώσεις, η οποία αναμένεται να εκδοθεί σύντομα.
Το αστρονομικό κόστος του πολέμου για το Πεντάγωνο
Η ανάγκη για διπλωματική διέξοδο γίνεται ακόμα πιο επιτακτική αν αναλογιστεί κανείς το οικονομικό βάρος της σύγκρουσης. Σύμφωνα με προσχέδιο ανάλυσης του Κέντρου Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών (CSIS) που παρουσίασε το CNN, ο πόλεμος με το Ιράν έχει κοστίσει στο Υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ περίπου 40 δισεκατομμύρια δολάρια. Το ποσό αυτό αφορά αποκλειστικά πυρομαχικά, κατεστραμμένο εξοπλισμό και ζημιές σε βάσεις, χωρίς καν να υπολογίζονται τα τρέχοντα επιχειρησιακά έξοδα που καλύπτονται από τον προϋπολογισμό-μαμούθ του 1 τρισ. δολαρίων για το οικονομικό έτος 2026.
Την ίδια στιγμή, άλλες αμερικανικές υπηρεσίες, όπως το Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας και το Υπουργείο Βετεράνων, επιβαρύνθηκαν με επιπλέον 1 δισεκατομμύριο δολάρια. Παράλληλα, η αγορά ενέργειας δέχθηκε ισχυρό πλήγμα, καθώς το πετρέλαιο της Μέσης Ανατολής έχει σταματήσει να ρέει εδώ και σχεδόν τέσσερις μήνες, προκαλώντας μια τεράστια παγκόσμια απώλεια 1,15 δισεκατομμυρίων βαρελιών, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Kpler.
Το 80λεπτο «πάγωμα» και το πυρηνικό πρόγραμμα
Η κρατική τηλεόραση του Ιράν έκανε λόγο για μια προσωρινή «παύση» στις διαπραγματεύσεις, ως αντίδραση στις απειλές Τραμπ. Όπως υπογραμμίζουν οι Ιρανοί, κατά τα 80 λεπτά του πρώτου γύρου των συνομιλιών, το θέμα του πυρηνικού προγράμματος δεν συζητήθηκε καθόλου. Οι συζητήσεις περιστράφηκαν αποκλειστικά γύρω από την τήρηση του μνημονίου συνεννόησης που υπέγραψαν οι δύο χώρες στα μέσα της εβδομάδας, καθώς και στη χαοτική κατάσταση που επικρατεί στο μέτωπο του Λιβάνου.
Από την πλευρά του, ο επικεφαλής των Ιρανών διαπραγματευτών, Μοχαμάντ Γαλιμπάφ, κάλεσε τις ΗΠΑ «να μετρούν τα λόγια τους», προειδοποιώντας μέσω της πλατφόρμας Χ πως οι ένοπλες δυνάμεις της χώρας του είναι έτοιμες να απαντήσουν. Μετά την ολοκλήρωση των τετραμερών επαφών, έχουν ξεκινήσει διμερείς συνομιλίες μεταξύ του Ιράν και του Κατάρ.
«Ιστορική συνάντηση, αλλά οι εκεχειρίες είναι περίπλοκες»
Παρά το βαρύ κλίμα και το προσωρινό αδιέξοδο, ο αμερικανός Αντιπρόεδρος, Τζέι Ντι Βανς, θέλησε να υπογραμμίσει την ιστορικότητα των συνομιλιών, επιχειρώντας να κρατήσει ανοιχτό το παράθυρο της διπλωματίας.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους, ο Βανς σημείωσε ότι αν και «το Ιράν αποτελεί διαχρονικά μοχλό περιφερειακής αστάθειας», ο ίδιος μπορεί να οραματιστεί ένα μέλλον όπου όλες οι πλευρές «θα εργαστούν μαζί για την προώθηση της ειρήνης και της ευμάρειας». Παραδέχθηκε, ωστόσο, ότι οι διαδικασίες κατάπαυσης του πυρός είναι πάντοτε «λίγο περίπλοκες και χαοτικές», αν και ο Ντόναλντ Τραμπ παραμένει απόλυτα δεσμευμένος στον στόχο μιας πλήρους περιφερειακής εκεχειρίας.
«Με εξαίρεση τους τελευταίους μήνες, ποτέ στο παρελθόν η ιρανική και η αμερικανική ηγεσία δεν έχουν συναντηθεί σε τόσο υψηλό επίπεδο», τόνισε ο Βανς.
Ο αμερικανός Αντιπρόεδρος πρόσθεσε ότι οι τεχνικές διαπραγματεύσεις μπορεί να μην επιλύσουν κάθε διαφωνία, αλλά «μας επιτρέπουν να καθίσουμε στο ίδιο τραπέζι ως ομάδες για πρώτη φορά στην ιστορία», εξηγώντας πως η αμερικανική αποστολή βρίσκεται στην Ελβετία για να μεταμορφώσει τη Μέση Ανατολή, «εκεί όπου το Ιράν και ο Κόλπος βρίσκονταν σε εμπόλεμη κατάσταση μεταξύ τους».
Νετανιάχου: «Θα μείνουμε στον Λίβανο για όσο χρειαστεί»
Την ίδια στιγμή, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, ξεκαθάρισε ότι οι ισραηλινές δυνάμεις δεν πρόκειται να αποχωρήσουν άμεσα από το πεδίο των μαχών.
«Θα παραμείνουμε στη ζώνη ασφαλείας του νοτίου Λιβάνου για όσο καιρό χρειαστεί, ώστε να προστατεύσουμε τους κατοίκους του βόρειου Ισραήλ καθώς και όλους τους πολίτες του κράτους», δήλωσε ο Νετανιάχου κατά τη διάρκεια ομιλίας του.
Παράλληλα, έστειλε ένα σαφές μήνυμα προς την Ελβετία, τονίζοντας: «Όποιες και αν είναι οι διπλωματικές εξελίξεις, δεν θα επιτρέψω στο Ιράν να αποκτήσει πυρηνικό όπλο. Όσο είμαι πρωθυπουργός, αυτό δεν θα συμβεί».
Υπενθυμίζεται πως παρά τις επανειλημμένες ανακοινώσεις για εκεχειρία –με τελευταία αυτή της Παρασκευής– η κατάσταση στον Λίβανο παραμένει δραματική. Περισσότεροι από ένα εκατομμύριο άνθρωποι έχουν εκτοπιστεί από την ισραηλινή εισβολή.
Το Σάββατο, οι λιβανικές αρχές έκαναν λόγο για 20 νεκρούς από ισραηλινά πλήγματα, τα οποία έχουν μετατρέψει ολόκληρες περιοχές σε συντρίμμια που θυμίζουν τη Λωρίδα της Γάζας.
«Εύθραυστη η εκεχειρία» προειδοποιεί ο στρατός
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο αρχηγός του γενικού επιτελείου του ισραηλινού στρατού, Εϊάλ Ζαμίρ, ο οποίος επισκέφθηκε τις δυνάμεις κατοχής στον νότιο Λίβανο.
Ο Ζαμίρ δήλωσε ότι η Χεζμπολάχ έχει υποστεί σοβαρό πλήγμα και βρίσκεται σε εξαιρετικά δύσκολη θέση, ωστόσο χαρακτήρισε την εκεχειρία «ακραία εύθραυστη». Προειδοποίησε δε, πως ο στρατός είναι έτοιμος να επαναλάβει τις επιχειρήσεις ανά πάσα στιγμή για να εμποδίσει την ανασύνταξη της οργάνωσης.
Διαβάστε ΕΔΩ περισσότερες ειδήσεις
