Ύστερα από δεκατρία χρόνια σκληρών διαπραγματεύσεων, η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρά στη μεγαλύτερη αναθεώρηση των δικαιωμάτων των αεροπορικών επιβατών από το 2004. Η προσωρινή πολιτική συμφωνία μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της ΕΕ ενισχύει την προστασία των ταξιδιωτών, επιβάλλει μεγαλύτερη διαφάνεια στις αεροπορικές κρατήσεις και καθιστά σαφέστερες τις υποχρεώσεις των αεροπορικών εταιρειών σε περιπτώσεις καθυστερήσεων, ακυρώσεων και άρνησης επιβίβασης.

Τι αλλάζει στο πλαίσιο προστασίας των επιβατών;

Για περισσότερα από είκοσι χρόνια, ο Κανονισμός 261/2004 αποτέλεσε τη βασική ασπίδα προστασίας για εκατομμύρια Ευρωπαίους ταξιδιώτες. Ωστόσο, οι αλλαγές στην αγορά των αερομεταφορών, η ραγδαία ανάπτυξη των ψηφιακών υπηρεσιών και η ανάγκη αντιμετώπισης νέων πρακτικών των αεροπορικών εταιρειών ανέδειξαν τα κενά του υφιστάμενου πλαισίου.

Η νέα συμφωνία φιλοδοξεί να προσφέρει μεγαλύτερη ασφάλεια δικαίου, ταχύτερες διαδικασίες αποζημίωσης και πιο αποτελεσματική εξυπηρέτηση των επιβατών, χωρίς να διαταράσσεται η λειτουργία του αεροπορικού κλάδου.

Η αντιπροσωπεία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην Επιτροπή Συνδιαλλαγής ενέκρινε ομόφωνα το αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων, ανοίγοντας τον δρόμο για την τελική επικύρωση της νομοθεσίας.

Ποιο είναι το όριο των ωρών για αποζημίωση;

Ένα από τα σημαντικότερα σημεία της συμφωνίας αφορά τη διατήρηση του δικαιώματος αποζημίωσης σε περίπτωση καθυστέρησης άνω των τριών ωρών.

Παρά τις πιέσεις που ασκήθηκαν από εκπροσώπους της αεροπορικής βιομηχανίας για αύξηση του χρονικού ορίου, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο επέμεινε στη διατήρηση του υφιστάμενου καθεστώτος.

Οι επιβάτες εξακολουθούν να δικαιούνται χρηματική αποζημίωση όταν:

  • η πτήση τους φτάνει στον τελικό προορισμό με καθυστέρηση άνω των τριών ωρών,
  • η πτήση ακυρώνεται λιγότερο από 14 ημέρες πριν από την αναχώρηση,
  • τους αρνείται η αεροπορική εταιρεία την επιβίβαση χωρίς βάσιμο λόγο.

Τα ποσά των αποζημιώσεων παραμένουν αμετάβλητα:

  • 250 ευρώ για πτήσεις έως 1.500 χιλιόμετρα,
  • 400 ευρώ για ενδοενωσιακές πτήσεις και για πτήσεις από 1.500 έως 3.500 χιλιόμετρα,
  • 600 ευρώ για όλες τις υπόλοιπες πτήσεις μεγάλων αποστάσεων.

Για τις πτήσεις άνω των 3.500 χιλιομέτρων, προβλέπεται δυνατότητα μείωσης της αποζημίωσης κατά 50%, εφόσον η αεροπορική εταιρεία εξασφαλίσει άμεση επαναδρομολόγηση και η καθυστέρηση άφιξης δεν υπερβαίνει τις τέσσερις ώρες.

Τι προβλέπεται για τις έκτακτες περιστάσεις;

Η νέα νομοθεσία επιχειρεί να περιορίσει τις διαφορετικές ερμηνείες σχετικά με τις λεγόμενες «έκτακτες περιστάσεις».

Θεσπίζεται ενδεικτικός κατάλογος γεγονότων που απαλλάσσουν τις αεροπορικές εταιρείες από την υποχρέωση καταβολής αποζημίωσης, όπως οι φυσικές καταστροφές ή οι απεργιακές κινητοποιήσεις των ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας.

Ωστόσο, ακόμη και στις περιπτώσεις αυτές, οι εταιρείες εξακολουθούν να έχουν υποχρέωση φροντίδας προς τους επιβάτες, παρέχοντας γεύματα, αναψυκτικά, δυνατότητα επικοινωνίας και, όπου απαιτείται, διαμονή έως και τριών διανυκτερεύσεων.

Τι δικαιούνται οι επιβάτες κατά τη διάρκεια των καθυστερήσεων;

Οι νέοι κανόνες προσδιορίζουν με μεγαλύτερη σαφήνεια τις υποχρεώσεις των αεροπορικών εταιρειών όταν προκύπτουν σοβαρές διαταραχές στα δρομολόγια.

Οι επιβάτες θα δικαιούνται:

  • αναψυκτικά κάθε δύο ώρες αναμονής,
  • γεύμα μετά τη συμπλήρωση τριών ωρών καθυστέρησης και στη συνέχεια ανά πέντε ώρες,
  • πρόσβαση στο διαδίκτυο και δύο δωρεάν τηλεφωνικές κλήσεις,
  • δωρεάν ξενοδοχειακή διαμονή και μεταφορά από και προς το αεροδρόμιο, όταν απαιτείται διανυκτέρευση.

Εάν η αεροπορική εταιρεία δεν ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις της, οι επιβάτες θα μπορούν να καλύψουν οι ίδιοι τις απαραίτητες δαπάνες και να ζητήσουν στη συνέχεια την επιστροφή των εξόδων.

Τι αλλάζει στις διαδικασίες αποζημίωσης;

Στόχος της νέας νομοθεσίας είναι και η μείωση της γραφειοκρατίας που συχνά αποθάρρυνε τους επιβάτες από τη διεκδίκηση των δικαιωμάτων τους.

Οι αεροπορικές εταιρείες θα υποχρεούνται να ενημερώνουν ηλεκτρονικά τους επιβάτες για τα δικαιώματά τους και τις διαδικασίες αποζημίωσης μέσα σε λίγες ημέρες από την ολοκλήρωση του ταξιδιού.

Παράλληλα:

  • ο επιβάτης θα διαθέτει προθεσμία εννέα μηνών για την υποβολή αξίωσης,
  • οι εταιρείες θα οφείλουν να εξετάζουν τα αιτήματα και να καταβάλλουν τις σχετικές αποζημιώσεις εντός προκαθορισμένου χρονικού διαστήματος,
  • θα απαιτείται σαφής αιτιολόγηση σε περίπτωση απόρριψης ενός αιτήματος.

Τι ισχύει για τις κρυφές χρεώσεις;

Ιδιαίτερη σημασία αποκτούν οι διατάξεις που αφορούν τη διαφάνεια στις κρατήσεις.

Οι αεροπορικές εταιρείες, οι διαδικτυακές πλατφόρμες και οι ταξιδιωτικοί μεσάζοντες θα υποχρεώνονται να εμφανίζουν από την πρώτη στιγμή το συνολικό κόστος του εισιτηρίου, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων που αφορούν τις χειραποσκευές.

Η αλλαγή αυτή αναμένεται να διευκολύνει σημαντικά τη σύγκριση τιμών μεταξύ διαφορετικών εταιρειών και να περιορίσει τις αιφνιδιαστικές επιβαρύνσεις κατά τη διαδικασία ολοκλήρωσης της κράτησης.

Παράλληλα, οι επιβάτες θα δικαιούνται δωρεάν μεταφορά ενός προσωπικού αντικειμένου, όπως τσάντας ή σακιδίου.

Καταργούνται επίσης οι επιπλέον χρεώσεις για τη διόρθωση μικρών ορθογραφικών λαθών στα στοιχεία του επιβάτη, καθώς και για την εκτύπωση της κάρτας επιβίβασης, εφόσον έχει προηγηθεί η διαδικασία του check-in.

Τι προβλέπεται για παιδιά και συνοδούς;

Σημαντικές είναι οι προβλέψεις που αφορούν τις οικογένειες.

Οι αεροπορικές εταιρείες υποχρεώνονται να εξασφαλίζουν ότι τα παιδιά ηλικίας έως 14 ετών θα κάθονται δίπλα στους συνοδούς τους χωρίς πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση.

Το ίδιο δικαίωμα επεκτείνεται στις εγκύους, καθώς και στα άτομα με αναπηρία ή μειωμένη κινητικότητα που ταξιδεύουν με συνοδό.

Η συγκεκριμένη ρύθμιση βάζει τέλος σε πρακτικές που οδηγούσαν πολλές οικογένειες σε επιπλέον χρεώσεις προκειμένου να εξασφαλίσουν κοινές θέσεις κατά την πτήση.

Πώς προστατεύονται τα άτομα με αναπηρία;

Η νέα ευρωπαϊκή νομοθεσία δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στην προστασία των επιβατών με αναπηρία ή μειωμένη κινητικότητα.

Μεταξύ άλλων προβλέπεται:

  • δωρεάν μεταφορά εξοπλισμού κινητικότητας,
  • δωρεάν μεταφορά σκύλων βοήθειας,
  • πλήρης αποζημίωση σε περίπτωση απώλειας ή καταστροφής εξοπλισμού κινητικότητας,
  • προτεραιότητα στην παροχή βοήθειας και στην επαναδρομολόγηση,
  • αποζημίωση όταν η απώλεια της πτήσης οφείλεται σε δυσλειτουργία των υπηρεσιών υποστήριξης του αεροδρομίου.

Πώς περιορίζεται η καταχρηστική πρακτική του «No-Show»;

Μία ακόμη σημαντική αλλαγή αφορά την αντιμετώπιση της πρακτικής «No-Show».

Μέχρι σήμερα, ορισμένες αεροπορικές εταιρείες ακύρωναν αυτόματα τα επόμενα σκέλη ενός εισιτηρίου, όταν ο επιβάτης δεν χρησιμοποιούσε προηγούμενη πτήση της ίδιας κράτησης.

Η νέα συμφωνία περιορίζει δραστικά αυτή τη δυνατότητα, ενώ την απαγορεύει πλήρως για επιβάτες με μειωμένη κινητικότητα, εγκύους και ασυνόδευτους ανηλίκους.

Πότε ενεργοποιείται το δικαίωμα για άμεση επαναδρομολόγηση;

Σε περίπτωση ακύρωσης ή άρνησης επιβίβασης, οι αεροπορικές εταιρείες θα πρέπει να προτείνουν εναλλακτική λύση μεταφοράς εντός τριών ωρών.

Εάν δεν το πράξουν, οι επιβάτες θα έχουν το δικαίωμα να οργανώσουν οι ίδιοι το ταξίδι τους μέσω άλλης εταιρείας ή άλλου μέσου μεταφοράς και να ζητήσουν αποζημίωση που μπορεί να φτάσει έως και το 400% της αξίας του αρχικού εισιτηρίου.

Είναι υποχρεωτική η χρήση εφαρμογών για την ενημέρωση των επιβατών;

Οι νέοι κανόνες προσαρμόζονται και στη σύγχρονη ψηφιακή πραγματικότητα.

Οι επιβάτες δεν θα υποχρεώνονται να δημιουργούν λογαριασμούς χρήστη ή να κατεβάζουν εφαρμογές συγκεκριμένων αεροπορικών εταιρειών προκειμένου να αποκτήσουν πρόσβαση στις πληροφορίες του ταξιδιού τους ή στην κάρτα επιβίβασης.

Οι εταιρείες θα πρέπει να διαθέτουν τουλάχιστον έναν δωρεάν και αποτελεσματικό τρόπο επικοινωνίας με τους πελάτες τους.

Ποιο είναι το επόμενο βήμα για την εφαρμογή των νέων κανόνων;

Η προσωρινή συμφωνία θα υποβληθεί το προσεχές διάστημα σε νομικο-γλωσσική επεξεργασία.

Για να μετατραπεί σε επίσημη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θα πρέπει να εγκριθεί μέσω ξεχωριστών ψηφοφοριών από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της ΕΕ μέσα στις επόμενες εβδομάδες.

Η κρίσιμη ψηφοφορία στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αναμένεται να αποτελέσει το τελευταίο βήμα πριν από την οριστική υιοθέτηση των νέων κανόνων.

Εφόσον ολοκληρωθεί η διαδικασία, εκατομμύρια Ευρωπαίοι πολίτες θα αποκτήσουν ένα πιο σύγχρονο και σαφές πλαίσιο προστασίας, προσαρμοσμένο στις ανάγκες των αεροπορικών μετακινήσεων του 21ου αιώνα.

Η αναθεώρηση των δικαιωμάτων των επιβατών συνιστά μία από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον τομέα των μεταφορών τα τελευταία χρόνια, επιχειρώντας να αποκαταστήσει την ισορροπία ανάμεσα στην εμπορική λειτουργία των αεροπορικών εταιρειών και στην ουσιαστική προστασία του ταξιδιώτη.

Διαβάστε ΕΔΩ περισσότερες ειδήσεις