Έφυγε από τη ζωή τη Δευτέρα, σε ηλικία 99 ετών, η διεθνούς φήμης βυζαντινολόγος, ιστορικός και πανεπιστημιακός Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ. Υπήρξε η πρώτη γυναίκα που ανέλαβε την προεδρία του Τμήματος Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο της Σορβόννης το 1967, καθώς και η πρώτη γυναίκα πρύτανης του ίδιου ιδρύματος, ανοίγοντας τον δρόμο για τη γυναικεία παρουσία σε κορυφαίες ακαδημαϊκές θέσεις.
Κατά τη μακρά πορεία της άφησε πίσω της σημαντικό συγγραφικό έργο και διατήρησε ενεργό δημόσιο λόγο μέχρι τα τελευταία χρόνια της ζωής της, με παρεμβάσεις και τοποθετήσεις σε ζητήματα ιστορίας και πολιτισμού.
Η προσφορά της αναγνωρίστηκε με πλήθος διακρίσεων στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Στη Γαλλία, μεταξύ άλλων, τιμήθηκε με τον Μεγαλόσταυρο του Εθνικού Τάγματος της Τιμής, ενώ απέσπασε βραβεία και τιμητικές διακρίσεις σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες.
Μια μακρά παρουσία στα γράμματα
Η Ελένη Γλύκατζη γεννήθηκε στην Αθήνα το 1926 και σπούδασε Ιστορία και Αρχαιολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.
Μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο μετέβη στη Γαλλία, όπου συνέχισε τις σπουδές της στη Σορβόννη, αφιερώνοντας την ερευνητική της δραστηριότητα στη βυζαντινή ιστορία. Η διδακτορική της διατριβή για τη διοίκηση του Βυζαντίου στη Μικρά Ασία αποτέλεσε σημείο αναφοράς στη διεθνή βιβλιογραφία.
Εκεί γνώρισε τον σύζυγό της Ζακ Αρβελέρ, αξιωματικό του Πολεμικού Ναυτικού της Γαλλίας, με τον οποίο απέκτησαν μία κόρη, τη Μαρί-Ελέν. Έφυγε από τη ζωή το 2010.
ΚλείσιμοΗ εξέλιξή της στο πανεπιστήμιο υπήρξε ταχύτατη. Δίδαξε στο Πανεπιστήμιο Παρισίων ενώ το 1976 εξελέγη πρύτανης του Πανεπιστημίου της Σορβόννης (Paris I – Panthéon-Sorbonne), μια ιστορική εκλογή δεδομένου ότι ήταν η πρώτη γυναίκα που κατέλαβε τη συγκεκριμένη θέση στα 700 χρόνια ιστορίας του ιδρύματος.
Παράλληλα διαδραμάτισε ενεργό ρόλο σε διεθνείς οργανισμούς και επιστημονικά ιδρύματα. Υπήρξε πρόεδρος του Πανεπιστημίου της Ευρώπης (Université de l’Europe) και τιμήθηκε με πλήθος διακρίσεων, παρασήμων και επίτιμων διδακτορικών τίτλων από πανεπιστήμια σε όλο τον κόσμο. Στην Ελλάδα διετέλεσε πρύτανης του Παντείου Πανεπιστημίου, με τη συμβολή της στην ανάδειξη της βυζαντινής ιστορίας και της ελληνικής πολιτισμικής συνέχειας να αναγνωρίζεται ευρέως.
Το συγγραφικό της έργο περιλαμβάνει μελέτες, δοκίμια και παρεμβάσεις για το Βυζάντιο, τη σχέση Ανατολής και Δύσης, την ευρωπαϊκή ιδέα και τον ρόλο της Ελλάδας στον σύγχρονο κόσμο. Με λόγο συχνά αιχμηρό και δημόσια παρουσία που ξεπερνούσε τα ακαδημαϊκά όρια, η Ελένη Αρβελέρ τοποθετήθηκε επανειλημμένα για ζητήματα εθνικής ταυτότητας, εκπαίδευσης και γεωπολιτικής, διατηρώντας ενεργή συμμετοχή στον δημόσιο διάλογο μέχρι τα τελευταία χρόνια της ζωής της.
Η απώλειά της σηματοδοτεί το τέλος μιας εποχής για την ελληνική ιστοριογραφία και την ευρωπαϊκή πανεπιστημιακή κοινότητα. Η διαδρομή της, από τα αμφιθέατρα της Αθήνας έως την κορυφή της Σορβόννης, αποτυπώνει μια πορεία αφοσίωσης στη γνώση, την έρευνα και τη διαρκή υπεράσπιση του πολιτιστικού αποτυπώματος του ελληνισμού.
Διαβάστε ΕΔΩ περισσότερες ειδήσεις
