Υπάρχουν στιγμές στην πολιτική που, αν τις κοιτάξει κανείς εκ των υστέρων, μοιάζουν σχεδόν συμβολικές. Μια τέτοια στιγμή καταγράφηκε τον Ιούλιο του 2017, έξω από το υπουργείο Εργασίας. Η νεαρή τότε υπουργός Εφη Αχτσιόγλου περιμένει στην είσοδο τον πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα και τον υποδέχεται με ένα θερμό χαμόγελο και ένα φιλί. Ήταν η εποχή που η σχέση τους αποτελούσε ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα πολιτικής εμπιστοσύνης ανάμεσα στον ηγέτη του ΣΥΡΙΖΑ και τη νέα γενιά στελεχών που αναδείχθηκαν μέσα στα δύσκολα χρόνια της κρίσης.
Η πολιτική τους σχέση πέρασε από σαράντα κύματα, ιδίως στις εσωκομματικές εκλογές του 2023. Σχεδόν μια δεκαετία αργότερα, οι δύο πολιτικοί βρίσκονται ξανά κοντά πολιτικά, ύστερα από μια περίοδο αποστάσεων, παρεξηγήσεων, διαφορετικών επιλογών και έντονων εσωτερικών ανακατατάξεων στην Αριστερά.
Η ιστορία της σχέσης τους είναι σε μεγάλο βαθμό η ιστορία της μεταμόρφωσης του ΣΥΡΙΖΑ. Από την περίοδο της διακυβέρνησης μέχρι την παραίτηση του Τσίπρα από την ηγεσία, τη διεκδίκηση της προεδρίας του κόμματος από εκείνη, την εκλογή του Στέφανου Κασσελάκη, την αποχώρησή της μαζί με άλλους βουλευτές και τη δημιουργία της Νέας Αριστεράς έως την παραίτησή της και την αναζήτηση μιας νέας πολιτικής έκφρασης στην ΕΛΑΣ, υπό τη σκιά διάλυσης του ΣΥΡΙΖΑ.
Η Αχτσιόγλου δεν ήταν ένα τυχαίο στέλεχος για τον πρώην πρωθυπουργό. Η δικηγόρος από τα Γιαννιτσά, με ακαδημαϊκές διακρίσεις, διδακτορικό στο εργατικό δίκαιο και συμμετοχή στα αριστερά φοιτητικά σχήματα ήδη από τα νεανικά της χρόνια, βρέθηκε γρήγορα στον στενό πυρήνα των στελεχών που αναδείχθηκαν την περίοδο της διακυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝΕΛ.
Αρχικά στο πλευρό του Γιώργου Κατρούγκαλου και στη συνέχεια στις δύσκολες διαπραγματεύσεις με τους θεσμούς για τα εργασιακά, απέκτησε τη φήμη μιας πολιτικού με τεχνοκρατική επάρκεια και πολιτική αντοχή. Δεν ήταν λίγοι εκείνοι που ήδη από το 2016 τη θεωρούσαν μία από τις σημαντικότερες επενδύσεις του Αλ. Τσίπρα για το μέλλον της παράταξης.
Οταν ο τότε πρωθυπουργός τής εμπιστεύθηκε το υπουργείο Εργασίας σε ηλικία μόλις 31 ετών, η επιλογή θεωρήθηκε στρατηγική. Η Έφη έγινε το πρόσωπο μιας νέας γενιάς στελεχών που καλούνταν να εκπροσωπήσουν τη μετάβαση του ΣΥΡΙΖΑ από κόμμα διαμαρτυρίας σε δύναμη διακυβέρνησης.
Ο Τσίπρας συχνά μιλούσε με θερμά λόγια για την πολιτική της διαδρομή. Το 2019, όταν η δημοσιοποίηση της σχέσης της με τον Δημήτρη Τζανακόπουλο προκάλεσε συζητήσεις για τους πολιτικούς τους ρόλους, ο τότε πρωθυπουργός επέλεξε να στείλει την Αχτσιόγλου στο καμίνι του Δυτικού Τομέα Αθηνών, μετακινώντας την από το ψηφοδέλτιο Επικρατείας. Εξελέγη πρώτη σε σταυρούς και πολλοί στον ΣΥΡΙΖΑ θεωρούσαν αυτονόητο ότι θα διαδραμάτιζε κεντρικό ρόλο στην επόμενη ημέρα του κόμματος. Το σημείο καμπής ήρθε το καλοκαίρι του 2023.
Η διπλή εκλογική ήττα του ΣΥΡΙΖΑ προκάλεσε πολιτικό σοκ και την παραίτηση Τσίπρα από την ηγεσία. Για πρώτη φορά μετά από σχεδόν δεκαπέντε χρόνια το κόμμα καλούνταν να επιλέξει νέο αρχηγό. Στο εσωτερικό της παράταξης η Αχτσιόγλου εμφανιζόταν ως το αδιαμφισβήτητο φαβορί και ως φυσική συνέχεια του Τσίπρα. Εκείνος της έδωσε τότε το δαχτυλίδι, εκείνη το αρνήθηκε.
Η αιφνίδια εμφάνιση του Στέφανου Κασσελάκη, που υποστηρίχθηκε παρασκηνιακά από μεγάλο κομμάτι βουλευτών και στελεχών που είχαν σημείο αναφοράς τον Αλ. Τσίπρα, ίσως και από τον ίδιο τον πρώην πρωθυπουργό, ανέτρεψε όλα τα προγνωστικά. Μέσα σε ελάχιστες εβδομάδες η μάχη για την ηγεσία μετατράπηκε σε μια αναμέτρηση που ξεπερνούσε τα παραδοσιακά κομματικά χαρακτηριστικά.
Η ήττα της Αχτσιόγλου υπήρξε τραυματική. Κατά τη διάρκεια εκείνης της περιόδου κυκλοφόρησαν ακόμη και φήμες περί υπονόμευσης του Αλ. Τσίπρα από εκείνη ή από στελέχη που βρίσκονταν κοντά της. Η αντίδρασή της υπήρξε άμεση και έντονη.
Παρότι δεν υπήρξε ποτέ δημόσια σύγκρουση ανάμεσα στους δύο, η περίοδος που ακολούθησε χαρακτηρίστηκε από σιωπή. Η εκλογή Κασσελάκη, οι εσωτερικές συγκρούσεις και η διάσπαση του ΣΥΡΙΖΑ δημιούργησαν νέα δεδομένα. Η ομάδα των «6+6», με κεντρικό πρόσωπο την Αχτσιόγλου, αποχώρησε από το κόμμα καταγγέλλοντας πολιτικό εκφυλισμό και αυταρχικές πρακτικές. Από αυτή τη διαδικασία γεννήθηκε η Νέα Αριστερά υπό τον Αλέξη Χαρίτση.
Για ένα διάστημα φάνηκε ότι οι δρόμοι Τσίπρα – Αχτσιόγλου είχαν χωρίσει οριστικά. Ο ένας παρακολουθούσε τις εξελίξεις και παρενέβαινε παρασκηνιακά στον ΣΥΡΙΖΑ και η άλλη επιχειρούσε να χτίσει μαζί με τους συντρόφους της ένα νέο πολιτικό εγχείρημα.
Η προσπάθεια, ωστόσο, δεν απέδωσε τα αναμενόμενα αποτελέσματα. Σταδιακά άρχισαν να αναδεικνύονται σοβαρές διαφωνίες για τον προσανατολισμό της Νέας Αριστεράς. Εκείνη ανήκε σε όσους θεωρούσαν ότι η κοινωνία ζητά κάτι ευρύτερο από μια ακόμη μικρή πολιτική καταγραφή. Υποστήριζε την ανάγκη συγκρότησης ενός μεγάλου προοδευτικού πόλου με κυβερνητική προοπτική. Η απόσταση από τη γραμμή της ηγεσίας γινόταν όλο και μεγαλύτερη. Η αποχώρησή της από τη Νέα Αριστερά μαζί με έξι ακόμη βουλευτές και εκατοντάδες στελέχη δεν αποτέλεσε κεραυνό εν αιθρία. Ηταν η κατάληξη μιας διαφωνίας που είχε ωριμάσει εδώ και καιρό.
Η παραίτησή της από τη βουλευτική έδρα αποτέλεσε ίσως την πιο ηχηρή πολιτική κίνηση της μέχρι σήμερα διαδρομής της. «Παραιτούμαι από βουλεύτρια, δεν παραιτούμαι όμως από την ενεργό πολιτική» ξεκαθάρισε. Εκεί που φάνηκε να κλείνει ένας κύκλος, στην πραγματικότητα ξεκίνησε ένα νέο κεφάλαιο.
Παρότι η ίδια επιμένει ότι η αποχώρησή της είναι αυτοτελής πολιτική απόφαση και δεν συνδέεται οργανωτικά με το νέο εγχείρημα του Αλέξη Τσίπρα, οι δημόσιες τοποθετήσεις της αποτυπώνουν μια σαφή πολιτική σύγκλιση. Μπορεί να αποκάλυψε ότι δεν έχει συνομιλήσει προσωπικά με τον πρώην πρωθυπουργό από το 2023, ωστόσο αναγνώρισε ότι η ίδρυση της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης, της ΕΛΑΣ, «κίνησε τα πράγματα». Αλλά και η ΕΛΑΣ δεν έμεινε αδιάφορη στις τοποθετήσεις της.
Πλέον η Αχτσιόγλου δεν μιλάει ως επικεφαλής ενός διακριτού πολιτικού σχεδίου απέναντι στον Τσίπρα. Μιλάει για έναν κοινό στρατηγικό ορίζοντα και η ρητορική της γίνεται περισσότερο θεσμική, λιγότερο καταγγελτική και περισσότερο προσανατολισμένη στην προοπτική διακυβέρνησης.
Στο περιβάλλον του πρώην πρωθυπουργού θεωρούν ότι αυτό ακριβώς είναι το ζητούμενο για την επόμενη φάση του προοδευτικού χώρου: η συνάντηση εμπειρίας, ανανέωσης και κυβερνητικής αξιοπιστίας.
Κανείς δεν γνωρίζει ακόμη ποια μορφή θα λάβει αυτή η επαναπροσέγγιση – το επόμενο βήμα είναι να γίνει συνάντηση των δύο – για την οποία έχει διαδραματίσει σημαντικό ρόλο ο έμπιστος συνεργάτης του ιδρυτή του νέου κόμματος, Γιώργος Βασιλειάδης, που είναι κουμπάρος της και έχει άριστη σχέση με την ίδια και με τον Δ. Τζανακόπουλο.
Προφανώς, οι πολιτικές αποστάσεις που δημιουργήθηκαν μετά την εσωκομματική αναμέτρηση του 2023 έχουν περιοριστεί σημαντικά. Ο χρόνος έσβησε πολλά σε σημείο που να θεωρείται δεδομένη η συμπερίληψή της, όπως και των Αλέξη Χαρίτση και Νάσου Ηλιόπουλου στα ψηφοδέλτια της ΕΛΑΣ.
Διαβάστε ΕΔΩ περισσότερες ειδήσεις