Η υπόθεση της 17χρονης, η σορός της οποίας εντοπίστηκε το πρωί της Παρασκευής 17 Απριλίου στα νερά του Ισθμού της Κορίνθου, έρχεται να προστεθεί σε μια μακρά σειρά τραγικών περιστατικών που έχουν συνδεθεί με το συγκεκριμένο σημείο.
Η νεαρή κοπέλα βρέθηκε να επιπλέει στη διώρυγα, ενώ οι αρχές εξετάζουν όλα τα πιθανά σενάρια γύρω από τις συνθήκες του θανάτου της. Ωστόσο, το περιστατικό αυτό φέρνει ξανά στο προσκήνιο μια σκληρή και διαχρονική πραγματικότητα: η γέφυρα του Ισθμού δεν αποτελεί απλώς ένα πέρασμα, αλλά έναν τόπο που εδώ και χρόνια συνδέεται με απόπειρες αυτοκτονίας και ανθρώπινες τραγωδίες.
Δεν πρόκειται για μεμονωμένα περιστατικά. Αντίθετα, μέσα στα χρόνια έχουν καταγραφεί πολλές απόπειρες αλλά και αρκετοί θάνατοι, με ανθρώπους διαφορετικών ηλικιών και κοινωνικών συνθηκών να καταλήγουν στο ίδιο σημείο. Από νέους που βρέθηκαν αντιμέτωποι με προσωπικά αδιέξοδα, μέχρι μεγαλύτερους άνδρες και γυναίκες που οδηγήθηκαν στην απόφαση να βάλουν τέλος στη ζωή τους, το κοινό στοιχείο παραμένει ο ίδιος τόπος.
Τα δημοσιογραφικά αρχεία των τελευταίων ετών καταγράφουν επανειλημμένα αντίστοιες υποθέσεις. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του 19χρονου που είχε συγκλονίσει το πανελλήνιο, όταν έπεσε από τη γέφυρα μπροστά στα μάτια της συντρόφου του. Αντίστοιχα, είχε προκαλέσει σοκ η υπόθεση μητέρας που, αντιμετωπίζοντας επιλόχειο κατάθλιψη, έπεσε μαζί με το παιδί της. Παράλληλα, έχουν υπάρξει και άλλες περιπτώσεις γυναικών που εντοπίστηκαν νεκρές στη διώρυγα, καθώς και δεκάδες περιστατικά που δεν κατέληξαν σε απώλεια ζωής, χάρη στην έγκαιρη παρέμβαση αστυνομικών, διαπραγματευτών ή ακόμη και απλών πολιτών.
Ο Ισθμός της Κορίνθου θεωρείται εδώ και χρόνια περιοχή αυξημένου κινδύνου για αυτοκτονίες. Στη διεθνή βιβλιογραφία, ως τοποθεσία υψηλού κινδύνου για αυτοκτονία (suicide hotspot) χαρακτηρίζεται ένα σημείο εύκολα προσβάσιμο, το οποίο χρησιμοποιείται επανειλημμένα ως τόπος αυτοκτονίας. Σε αυτή την κατηγορία ανήκουν συνήθως γέφυρες, γκρεμοί, ψηλά κτίρια και άλλες αντίστοιχες τοποθεσίες.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Παρατηρητηρίου Αυτοκτονιών του Κέντρου για την Πρόληψη της Αυτοκτονίας της ΚΛΙΜΑΚΑ, στην περιοχή του Ισθμού έχουν καταγραφεί μέχρι σήμερα τουλάχιστον 30 περιστατικά αυτοκτονιών. Ωστόσο, εκτιμάται ότι ο πραγματικός αριθμός ενδέχεται να είναι μεγαλύτερος, καθώς το φαινόμενο της υποκαταγραφής παραμένει σημαντικό και επηρεάζει συνολικά τα στοιχεία που αφορούν την αυτοκτονικότητα στη χώρα.
Παράλληλα, δεδομένα από την 24ωρη Γραμμή Παρέμβασης για την Αυτοκτονία 1018 δείχνουν ότι άτομα σε κατάσταση οξείας κρίσης αναφέρονται ρητά στον Ισθμό της Κορίνθου ως πιθανό σημείο στο οποίο σκέφτονται να θέσουν τέλος στη ζωή τους. Το στοιχείο αυτό ενισχύει την εκτίμηση ότι πρόκειται για τοποθεσία υψηλού κινδύνου. Σε ό,τι αφορά τις απόπειρες αυτοκτονίας, δεν υπάρχει έως σήμερα επίσημη και συστηματική καταγραφή ούτε σε τοπικό ούτε σε εθνικό επίπεδο. Ωστόσο, σύμφωνα με τη διεθνή βιβλιογραφία, για κάθε ολοκληρωμένη αυτοκτονία αντιστοιχούν περίπου 15 έως 25 απόπειρες, γεγονός που αναδεικνύει την πραγματική έκταση του ζητήματος. Τα τελευταία χρόνια καταβάλλονται σταδιακά προσπάθειες, με διαφορετικούς τρόπους και σε διαφορετικά επίπεδα, ώστε να αναδειχθεί πιο συστηματικά το πρόβλημα και να ενισχυθεί η πρόληψη. Στις προσπάθειες αυτές περιλαμβάνονται η τοποθέτηση ενημερωτικών πινακίδων και στοιχείων άμεσης επικοινωνίας με γραμμές παρέμβασης, όπως η 1018, η ανάδειξη της ανάγκης προφύλαξης χώρων που αναγνωρίζονται ως επικίνδυνοι, καθώς και η ανάπτυξη παρεμβάσεων σε νοσοκομεία και άλλες δομές, με στόχο τη δημιουργία ασφαλέστερων περιβαλλόντων και τον περιορισμό αυτοκαταστροφικών συμπεριφορών.
Η ΚΛΙΜΑΚΑ, μέσω του Παρατηρητηρίου Αυτοκτονιών και της Γραμμής 1018, έχει αναδείξει επανειλημμένα τη σημασία τέτοιων παρεμβάσεων και παραμένει στη διάθεση των αρμόδιων φορέων για επιστημονική υποστήριξη και σχεδιασμό δράσεων πρόληψης. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Γέφυρα Ρίου–Αντιρρίου, όπου έχουν υλοποιηθεί αντίστοιχες παρεμβάσεις, αναδεικνύοντας ότι τέτοιες δράσεις είναι εφικτές και δυνητικά αποτελεσματικές. Μέχρι σήμερα, ωστόσο, δεν έχουν εφαρμοστεί αντίστοιχα ολοκληρωμένα μέτρα πρόληψης στον Ισθμό της Κορίνθου.
Ο περιπτεράς της γέφυρας
Στη γέφυρα του Ισθμού, εκεί όπου το βλέμμα χάνεται στο κενό και ο αέρας σφυρίζει ανάμεσα στα κιγκλιδώματα, υπάρχουν άνθρωποι που έχουν ζήσει μια ολόκληρη ζωή ως σιωπηλοί μάρτυρες. Ένας από αυτούς είναι ο 74χρονος Ηλίας Μούζος, ο παλαιότερος περιπτεράς της περιοχής, που μετρά δεκαετίες παρουσίας στο ίδιο σημείο, κουβαλώντας μνήμες που δύσκολα χωρούν σε λέξεις. Ο ίδιος περιγράφει πως η σχέση του με τον Ισθμό ξεκίνησε από την παιδική του ηλικία. «Είμαι στη γέφυρα από 7 ετών… “επιχειρηματίας” παιδάκι, πουλούσα τσίχλες», λέει, εξηγώντας πως αντί για το σχολείο, τον κέρδιζε η καθημερινότητα της γέφυρας. Με τα χρόνια, πέρασαν από τα χέρια του επτά διαφορετικά μαγαζιά στον Ισθμό, μέχρι να καταλήξει στο περίπτερο που διατηρεί μέχρι σήμερα. Θυμάται μια άλλη εποχή, όταν «το σουβλάκι είχε μία δραχμή», αλλά και πιο ιδιόμορφες εικόνες, όπως την καμήλα που είχε φέρει το 1975 για φωτογραφίες, σε μια προσπάθεια να δώσει ζωή στο σημείο.
Ωστόσο, πίσω από αυτές τις αναμνήσεις, κρύβεται μια πιο σκοτεινή πραγματικότητα. Ο Ηλίας Μούζος έχει γίνει μάρτυρας δεκάδων αυτοχειριών. «Πόσες αυτοχειρίες έχω δει; Δεκάδες», λέει, και η φωνή του βαραίνει όταν ανακαλεί περιστατικά που τον σημάδεψαν. Ανάμεσά τους, ξεχωρίζει η εικόνα μιας γυναίκας που πέρασε μπροστά από το περίπτερο μια νύχτα με δυνατό αέρα. Ήταν ντυμένη στα μαύρα και κρατούσε ένα μωρό τυλιγμένο σε λευκή κουβέρτα. «Λέω, πού πάει τέτοια ώρα αυτή η γυναίκα με το μωράκι της;» θυμάται. Λίγα λεπτά αργότερα, όταν βγήκε να δει προς τα πού κατευθύνθηκε, αντίκρισε το αδιανόητο: είχε πέσει στον Ισθμό μαζί με το παιδί. «Το απίστευτο είναι ότι έμαθα πως η μητέρα της ήταν πολύ καλή φίλη με την κόρη μου», προσθέτει, περιγράφοντας μια σύμπτωση που, όπως λέει, τον στοιχειώνει ακόμη. Σε άλλο περιστατικό, ένας νεαρός εργαζόμενος σε κατάστημα τυχερών παιχνιδιών της περιοχής δεν άντεξε την πίεση όταν έχασε χρήματα του ταμείου σε παιχνίδι. «Φρίκαρε», λέει ο περιπτεράς. Το ίδιο βράδυ, αμέσως μετά τη δουλειά του, κατευθύνθηκε στη γέφυρα και έπεσε στο κενό. Παρά τις τραγικές αυτές εικόνες, ο ίδιος έχει καταφέρει να αποτρέψει και ανθρώπους από το να κάνουν το μοιραίο βήμα. Όπως αναφέρει, έχει σώσει τέσσερις ανθρώπους από βέβαιη αυτοκτονία. Σε μία από τις πιο χαρακτηριστικές περιπτώσεις, όταν αντιλήφθηκε κινητοποίηση αστυνομικών στη γέφυρα και έναν άνδρα έτοιμο να πηδήξει, δεν δίστασε να επέμβει, ακόμη και όταν προειδοποιήθηκε για τις συνέπειες. «Μου λέει ένας αστυνομικός “τι κάνεις εκεί; Το ξέρεις ότι αν πέσει θα κατηγορηθείς για τον θάνατό του;”. Του λέω “δεν με νοιάζει, ας πάω φυλακή. Ήμουν αποφασισμένος να τον σώσω”», αφηγείται. Όπως περιγράφει, ο νεαρός «μέσα στη μαστούρα του δεν έβλεπε τίποτα», γεγονός που τον ώθησε να κινηθεί μεθοδικά. «Σύρθηκα ερπην σιγά σιγά, πήγα από πίσω του, του έχωσα δυο μπουνιές, τον ξάπλωσα και έτσι κατάφερα να τον σώσω», λέει, περιγράφοντας τη στιγμή που η απόφαση και το ένστικτο υπερίσχυσαν του φόβου.
«Μετάνιωσε στον αέρα»
Μια διαφορετική, λιγότερο σκοτεινή μαρτυρία έρχεται να φωτίσει μια άλλη πλευρά των περιστατικών στον Ισθμό. Ο Μιχάλης Παπαμανωλάκης, συνταξιούχος κάτοικος Κορίνθου, που στον ελεύθερο χρόνο του ασχολείται με τη φωτογράφιση των αξιοθέατων της πόλης και τα αναδεικνύει μέσα από τα προσωπικά του μέσα κοινωνικής δικτύωσης, μεταφέρει μια ιστορία που όπως λέει του διηγήθηκε ο ίδιος ο άνθρωπος που έσωσε έναν αυτόχειρα. Πρόκειται για έναν ναύτη, ο οποίος κατάφερε να περισυλλέξει από τα νερά του Ισθμού έναν άνδρα που είχε επιχειρήσει να δώσει τέλος στη ζωή του, αλλά τελικά επέζησε. Ο ναύτης, θέλοντας να καταλάβει τι είχε συμβεί, τον επισκέφθηκε αργότερα στο νοσοκομείο. «Τον ρώτησε πώς σώθηκε και εκείνος είπε: “Ήξερα πώς να πέσω, θυμήθηκα την τελευταία στιγμή την εκπαίδευσή μου ως αλεξιπτωτιστής!”», μεταφέρει ο κ. Παπαμανωλάκης. Η υπόθεση αποκτά ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον από μια κρίσιμη λεπτομέρεια. Ο άνδρας είχε προετοιμαστεί για το μοιραίο. «Είχε έναν σάκο στην πλάτη του όταν έπεσε και είχε βάλει μέσα τσιμεντόλιθο για να τον τραβήξει στον βυθό. Όμως μέσα σε αυτά τα τέσσερα δευτερόλεπτα άλλαξε γνώμη και επέλεξε να ζήσει», σημειώνει. Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η απάντηση που έδωσε όταν ρωτήθηκε γιατί, ενώ βρισκόταν για ώρες στη γέφυρα και δεχόταν εκκλήσεις να μην πηδήξει, τελικά προχώρησε στην πράξη. «“Γιατί έμαθα ότι ήρθαν τα κανάλια και τότε λέω στον εαυτό μου, ε δεν θα με δείξετε και στις ειδήσεις, και πήδηξα!”», φέρεται να είπε. Ωστόσο, η καθοριστική στιγμή ήρθε κατά την πτώση. «Κατά την πτώση, το μετάνιωσε και ενστικτωδώς έβαλε το σώμα του σε θέση προσγείωσης όπως στους αλεξιπτωτιστές. Φαίνεται ότι μετάνοιωσε στον αέρα», καταλήγει ο κ. Παπαμανωλάκης, περιγράφοντας, μέσα από τη διήγηση του ναύτη, μια σπάνια περίπτωση όπου η απόφαση για ζωή πάρθηκε κυριολεκτικά στο τελευταίο δευτερόλεπτο.
Διαβάστε ΕΔΩ περισσότερες ειδήσεις
